Điều Trị Hiệu Quả Bệnh Viêm Hồi Tràng Trên Heo

Bệnh viêm hồi tràng trên heo, còn gọi là viêm ruột tăng sinh, gồm hai thể chính: thể mãn tính (PIA) gây chậm lớn ở heo cai sữa và thể cấp tính (PHE) gây xuất huyết ruột, có thể khiến heo chết đột ngột, đặc biệt ở heo vỗ béo và heo giống. Việc nhận diện sớm và điều trị đúng cách là rất quan trọng. Tất cả sẽ được ALL WAYS chia sẻ trong bài viết dưới đây.

Nguyên Nhân Gây Bệnh Viêm Hồi Tràng Trên Heo

Bệnh viêm hồi tràng trên heo là một bệnh nhiễm trùng đường tiêu hóa do vi khuẩn Lawsonia intracellularis gây ra. Đây là một loại vi khuẩn ký sinh nội bào, có khả năng xâm nhập và phát triển trong các tế bào nhung mao của ruột non và ruột già của heo, đặc biệt là ở đoạn hồi tràng.

Thời gian ủ bệnh kéo dài từ 3 đến 6 tuần, và nó có thể xuất hiện ở mọi độ tuổi của heo, từ heo con đến heo trưởng thành. Đặc biệt, bệnh này có thể gây ra các tác động nghiêm trọng cho đàn heo, khiến heo giảm sức khỏe, giảm tốc độ tăng trưởng và, trong một số trường hợp, có thể dẫn đến tử vong đột ngột.

Đối với heo nái và heo thịt, bệnh có thể gây xuất huyết ruột non, dẫn đến tử vong đột ngột mà không có các triệu chứng rõ ràng trước đó. Heo con sau cai sữa thường có các triệu chứng nhẹ hơn, như tiêu chảy và phân có màu đen, khiến đàn heo phát triển không đồng đều và tỉ lệ tăng trưởng giảm. 

Đặc biệt, trong trường hợp nặng, phân của heo bệnh có thể có máu hoặc có dấu hiệu của sự xuất huyết trong đường ruột, dẫn đến tình trạng suy dinh dưỡng và chậm lớn rõ rệt.

Các Con Đường Truyền Lây

Cơ chế lấy bệnh rất đa dạng và có thể lây lan nhanh chóng trong đàn. Vi khuẩn này chủ yếu được lây truyền qua phân của heo nhiễm bệnh, từ đó lan rộng sang các cá thể khỏe mạnh trong đàn. 

Ngoài ra, sự lây lan qua các vật mang truyền bệnh như vật dụng chăn nuôi, giày ủng và các loài vật khác như chim, chuột, côn trùng,…) cùng cần được chú ý. Phân từ các cá thể bị nhiễm bệnh là con đường lây truyền chủ yếu dẫn đến lây nhiễm toàn đàn, lây nhiễm giữa các trại.

Các ổ dịch trong trại có thể phát triển mạnh mẽ nếu không có biện pháp kiểm soát thích hợp, và điều này có thể dẫn đến việc lây nhiễm nhanh chóng giữa các trại.

Triệu Chứng Lâm Sàng Của Bệnh Viêm Hồi Tràng Trên Heo

Ở thể bệnh viêm ruột tăng sinh (PIA):

Bệnh viêm ruột tăng sinh (PIA) thường xuất hiện ở heo sau cai sữa, đặc biệt trong giai đoạn từ 6 đến 20 tuần tuổi. Đây là giai đoạn nhạy cảm khi hệ tiêu hóa của heo còn chưa hoàn thiện, dễ bị tổn thương bởi các tác nhân gây bệnh.

Triệu chứng điển hình bao gồm: chán ăn, tiêu chảy và tăng trưởng kém, kéo dài trong nhiều tuần. Khi bệnh tiến triển, tiêu chảy trở nên rõ rệt hơn do tổn thương đáng kể ở niêm mạc ruột. Ở những trường hợp nhẹ, đặc biệt khi mầm bệnh tồn lưu trong đàn, các biểu hiện rất khó nhận biết: chỉ thấy một số cá thể tiêu chảy lác đác và chậm lớn hơn so với đàn.

Thể tăng sinh tuyến ruột là dạng phổ biến nhất của bệnh, xảy ra chủ yếu ở heo con đang trong giai đoạn tăng trưởng (6–8 tuần tuổi trở đi). Dạng bệnh này ảnh hưởng nghiêm trọng đến tốc độ phát triển của heo. Phân heo bệnh thường có dạng nhão, màu xám xi măng. Tuy nhiên, một số trường hợp chỉ có biểu hiện rối loạn tiêu hóa nhẹ, khiến việc chẩn đoán bằng lâm sàng trở nên khó khăn.

Bệnh tích

Bệnh tích điển hình của thể này là sự dày lên rõ rệt của thành ruột, đặc biệt ở đoạn hồi tràng (cuối ruột non) và manh tràng (đầu ruột già). Nếu tổn thương kéo dài nhiều tuần, sẽ gây mất máu mạn tính và tiêu chảy liên tục.

Mặc dù phần lớn heo mắc bệnh ở thể này có thể tự hồi phục nếu không có nhiễm trùng kế phát, nhưng vẫn để lại hậu quả nặng nề như heo còi cọc, tăng trưởng chậm và thể trạng không đồng đều trong đàn.

Trong một số trường hợp, sự xâm nhập thứ phát của các vi khuẩn như Spirochaetes, Salmonella, Yersinia… có thể khiến tổn thương lan rộng đến cả ruột già, gây viêm đại tràng kế phát. Những tình huống này thường nghiêm trọng hơn, biểu hiện qua xuất huyết ruột, tiêu chảy nặng và có thể dẫn đến tử vong.

Ở thể bệnh viêm ruột xuất huyết tăng sinh (PHE)

Thể xuất huyết ruột là thể bệnh nghiêm trọng, thường xảy ra ở heo từ 4 đến 12 tháng tuổi, đặc biệt trong giai đoạn heo thịt đang phát triển nhanh. Biểu hiện ban đầu là tiêu chảy phân sệt có màu xám đen, sau đó chuyển sang tiêu chảy loãng kèm theo vệt máu đỏ tươi, cho thấy dấu hiệu xuất huyết ở đường tiêu hóa, chủ yếu tại hồi tràng, manh tràng hoặc đại tràng.

Heo mắc bệnh thường chán ăn, suy sụp nhanh, thân nhiệt có thể tăng nhẹ hoặc không rõ rệt. Một số trường hợp heo chết đột ngột, không biểu hiện rõ triệu chứng lâm sàng, gây khó khăn trong công tác phát hiện và xử lý sớm. Ở những đàn bị nhiễm nặng, tỷ lệ mắc có thể lên đến 50%, đặc biệt nếu không áp dụng biện pháp phòng bệnh hiệu quả.

Bệnh Tích

Mổ khám heo mắc bệnh thể xuất huyết cho thấy các tổn thương điển hình tại hệ tiêu hóa:

• Ruột non và ruột già chứa nhiều cục máu đông, phân bố rải rác dọc theo lòng ruột, đặc biệt tập trung ở đoạn hồi tràng và manh tràng. Đây là dấu hiệu đặc trưng của tình trạng xuất huyết nội, đi kèm với tắc nghẽn từng phần trong ống tiêu hóa.
• Thành ruột tại hồi tràng có hiện tượng dày bất thường, do tăng sinh tế bào niêm mạc và viêm mạn tính kéo dài. Lớp niêm mạc ruột dễ bị trầy xước, xói mòn và hình thành các ổ loét nông đến sâu, ảnh hưởng đến khả năng hấp thu dưỡng chất và làm nặng thêm tình trạng tiêu chảy.
• Các vết xuất huyết trên niêm mạc ruột thường nhỏ, lan tỏa và khó quan sát bằng mắt thường, đòi hỏi soi kính hiển vi hoặc xét nghiệm mô học để chẩn đoán chính xác hơn.

Phòng Bệnh Viêm hồi Tràng Trên Heo

Phòng bệnh chủ động là yếu tố then chốt giúp đảm bảo đàn heo khỏe mạnh, tăng trưởng ổn định và tối ưu hóa hiệu quả chăn nuôi. Dưới đây là những biện pháp phòng bệnh toàn diện, được khuyến cáo áp dụng rộng rãi:

Chủng ngừa vaccine đúng lịch: Tiến hành tiêm phòng cho heo con sau cai sữa vào thời điểm khoảng 3 tuần tuổi, giúp tạo miễn dịch chủ động, phòng ngừa sớm các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm.

Áp dụng nghiêm ngặt an toàn sinh học: Thiết lập các vùng cách ly, kiểm soát người và phương tiện ra vào trại, đảm bảo vệ sinh chuồng trại sạch sẽ để hạn chế tối đa nguồn lây bệnh từ bên ngoài.

Sát trùng định kỳ chuồng trại: Sử dụng ALL CID WSP với liều pha 100g/20 lít nước, phun khử trùng chuồng trại định kỳ giúp tiêu diệt mầm bệnh trong môi trường sống của heo.

Tăng cường sức đề kháng cho đàn heo: Định kỳ bổ sung IMUNO ANTIVIRUS với liều 1ml/1 lít nước uống, giúp nâng cao miễn dịch tự nhiên và tăng khả năng chống chịu với bệnh tật.

Phòng bệnh bằng kháng sinh: Trộn vào thức ăn TIAMULIN với liều 1g/25kg thể trọng, sử dụng liên tục trong 5–7 ngày, hỗ trợ kiểm soát vi khuẩn có hại trong hệ tiêu hóa.

Phác Đồ Điều Trị Bệnh Viêm Hồi Tràng Trên Heo

Phác đồ 1:

+ Dùng kháng sinh: Tiêm TYLOCAN 20% INJ (1ml/15kg thể trọng), tiêm liên tục 3-5 ngày

Trộn thức ăn LINSPEC (1g/10-15kg thể trọng), dùng trong 5-7 ngày.

+ Nâng cao sức đề kháng bằng TĂNG LỰC NUMBER 1 INJ (1ml/10-15 kg thể trọng) hoặc sử dụng chế phẩm thảo dược IMUNO ANTIVIRUS (1ml/ 1 lít nước uống) tăng cường khả năng miễn dịch giúp hồi phục nhanh chóng.

Phác đồ 2:

+ Dùng kháng sinh: Tiêm TIA-DC INJ (1ml/15kg thể trọng) tiêm liên tục 3-5 ngày.

Trộn thức ăn TYLOSIN (100g/100kg thức ăn), dùng trong 5-7 ngày.

+ Nâng cao sức đề kháng bằng TĂNG LỰC NUMBER 1 INJ (1ml/10-15 kg thể trọng) hoặc sử dụng chế phẩm thảo dược IMUNO ANTIVIRUS tăng cường khả năng miễn dịch giúp hồi phục nhanh chóng.

Kết Luận

Bệnh viêm hồi tràng trên heo là một trong những bệnh lý đường ruột nguy hiểm, có thể ảnh hưởng lớn đến hiệu quả chăn nuôi nếu không được kiểm soát kịp thời. Việc hiểu rõ nguyên nhân gây bệnh, cơ chế lây lan và dấu hiệu nhận biết sẽ giúp người chăn nuôi chủ động hơn trong phòng ngừa và điều trị. Áp dụng các biện pháp an toàn sinh học, kết hợp sử dụng vaccine và phác đồ điều trị phù hợp sẽ góp phần bảo vệ đàn heo phát triển khỏe mạnh, nâng cao hiệu quả kinh tế trong chăn nuôi.

——————————————

Hơn  20 năm  hình  thành  và  phát  triển  ALL  WAYS  tự  hào là thành viên của MEBIPHA, MEBI GROUP

CÔNG TY TNHH ALL WAYS – Sản phẩm thuốc thú y dẫn đầu hiệu quả kinh tế.

Hotline: 0982.672.372

Facebook: https://www.facebook.com/allways.asia

Website: https://allways.asia/

Địa chỉ VP: 965/36/9A Quang Trung, P.14, Q. Gò Vấp, Tp. HCM